چهارشنبه 1396/12/2 - 6 : 17
مشخصات امام جمعه
علیرضا اعرافی
علیرضا اعرافی
قم
خطبه ها
بيانات در خطبه هاي نماز جمعه مورخ 1395/6/19
رهبری حد فاصل میان مستعضفان عالم، مستکبران جهان و آل‌سعود خونخوار را ترسیم کردند

خطبه های نماز جمعه شهر مقدس قم به امامت آیت الله اعرافی

تاریخ 19/شهریور/1395 مصلی قدس قم

خطبه اول

همه شما برادران و خواهران نمازگزار و خودم را به پرهیزگاری و پارسایی و دوری از هوا و هوس­های نفسانی و عمل به فرامین خداوند در همه احوال دعوت می­کنم. سخن ما در خطبه ­های گذشته پیرامون اصول و آداب در روابط خانوادگی و میان همسران بود و تاکنون به اصول و ضوابط مهمی اشاره کردیم. گفتیم اگر خانه ­های ما با رعایت این ضوابط اخلاقی و فقهی اسلام منور شود و این تعالیم نورانی اسلام در خانه­ های ما منعکس شود، خانه­ های ما آباد و پررونق و با صمیمیت خواهد شد. خانه ­ای که در آن پدر و مادر و همسران پایبند اصول و ضوابط اخلاقی و فقهی باشند، نورافشانی می­کند و انسان­های مهذب و وارسته­ای در آن تربیت می ­شوند. در ادامه سلسله این قواعد و اصول به اصل 13 رسیدیم و چند خطبه پیرامون این اصل مهم به بحث پرداختیم. ایثار و فداکاری و گذشت، به همین بهانه به مقوله ایثار در قلمروها و عرصه ­های مختلف پرداختیم و مفهوم ایثار و ارکان و جلوه­ های آن و اهمیت این اصل مهم در روابط اجتماعی از جمله روابط خانوادگی را ذکر کردیم و سپس به آثار و برکات ایثار اشاره کردیم و گفتیم این اصل مترقی اخلاقی چه برکات و نتایجی در روح و روان انسان و در جامعه و در قیامت دارد. ایثار یک فرهنگ اصیل اسلامی و ایمانی و انسانی است که باید جامعه و خانواده را نورانی کند. با ایثار دل­ها آرام و قلب­ها نرم و انسان­ها جذب می­شوند، کینه­ ها زدوده می­شود و فضای آرام و معنوی و اخلاقی در جامعه گسترش می­یابد. به بحث 6 در باب ایثار می­رسیم که آداب و اولویت­های ایثار است. در اینجا چند محور را تقدیم محضر شریف شما می­کنم:

1- ادب اخلاص و انگیزه الهی در احسان و ایثار... درست است که ایثار در روابط اجتماعی و خانوادگی یک اصل انسانی است و اگر کسی با نیت الهی آن را انجام ندهد، باز هم پذیرفته است... اما در اسلام این اصول اخلاقی هنگامی به اوج می­رسد که همراه با اخلاص باشد. فضیلت ایثار اگر همراه با نگاه آسمانی شد، گوهر دیگری است. ممکن است همینطور کسی ایثار کند با یک انگیزه دنیایی، شاید در همه مراتب مذموم نباشد... اما وقتی این اصل اخلاقی، آسمانی می­شود که انگیزه ما و شما خدایی باشد. در موردی از مطامع خود در ارتباط با همسر کوتاه آمد و خواسته او را بر خود مقدم داشت برای رضای خدا، این ارزش دیگری دارد. ﴿إنَّما نُط۟عِمُکُم۟ لوجه الله لا نُریدُ منکم جزاءً و لا شُکوراً﴾ نماد اعلای ایثار است که در خانه علی و فاطمه سلام الله علیهما تجلی کرد.

2- ایثار مناسب است با اخلاق خوب همراه باشد. اگر انفاق و احسان می­کنی و از خود می­گذری برای دیگران با روی گشاده و اخلاق خوب باشد، در روایتی از امیر مؤمنین سلام الله علیه آمده که وجهٌ مُّس۟تَب۟شِر خیرٌ من (؟قَطوبٍ مُؤ۟ثِر؟ مطمئن نیستم) اگر قرار است ایثار کنی اما با بداخلاقی و کج­خلقی، ارزشمند نیست. ارزش نیکی­ها وقتی به اوج می­رسد که با روی گشاده باشد نه با صورت درهم ­کشیده و عبوس.

3- پرهیز از منت و آزار در ایثار ﴿لا تُب۟طِلوا صدقاتکم بالمَنِّ و الأذیٰ﴾ صدقه و نیکی خود را با منت و آزار از بین مبر. منت گذاشتن اثر این کار اخلاقی را از بین می­برد. در نیکی ­ها و کارهای خیر باید از بند منت­گذاری و آزار دیگران آزاد شویم.

4- کارهای نیک از علاقه قلبی برخیزد. انسان­های بزرگ کسانی هستند که خلق را بندگان خدا می­دانند و از سر علاقه به دیگران خدمت می­کنند. آیه بسیار زیبایی که می­فرماید: ﴿یُحِبّونَ من هاجَرَ إلیهم و لا یَجِدونَ فی صدورهم حاجةً مما اوتوا و یُؤ۟ثِرونَ علیٰ أنفسهم و لو کان بهم خَصاصَةٌ﴾ به این اصل اشاره می­کند. مردم مدینه و انصار از مهاجران همراه پیامبر با روی گشاده و از صمیم قلب استقبال کردند. از سر علاقه و محبت الهی به دیگران نیکی می­کردند. انسان­ هایی که از خود بیرون آمدند و از سر سیری و فشار و عوامل عرضی به دیگران احترام نمی­گذارند، بلکه با علاقه و محبت و مودت و دوستی ایثار می­کنند که نمونه­اش ایثارگران در دفاع مقدس و انقلاب اسلامی هستند.

5- از آنچه که بیشتر دوست می­دارد، بگذرد. گاهی انسان اسیر یک انگشتر یا تسبیحی می­شود که خیلی به آن علاقه دارد. ﴿لن تَنالوا البِرَّ حتیٰ تُن۟فِقوا مما تُحِبّون﴾ بریدن بند علاقه از چیزهای مادی که مورد دوستی انسان است و بخشیدن به دیگران ارزشمند است.

6- اصل قرار دادن احتیاج دیگران

7- مقدم داشتن انسان­های بافضیلت و باکرامت... در روایت مفصلی به این مضمون آمده است که اگر شما عالم یا پارسا یا ایثارگر و صاحب فضیلت در دین و اخلاق را مورد توجه قرار دادی و به او احسان کردی، این نزد خدا اجر بالاتری دارد. گذشت از خود برای صاحبان فضیلت و ارزش­های متعالی یک اصل مهم در ایثار است. خیل عظیم ایثارگران انقلاب اسلامی پیشگامان این بودند، کسانی که جوانی و نشاط و فکر و ذهن و سرمایه وجود و همه حیات خود را تقدیم اسلام عزیز کردند... به بالاترین قله­های ایثار رسیدند.

8- ایثار در خانه و خانواده ابدع بمن تعول که در کافی شریف آمده است. از نزدیکانت شروع کن. ایثار در خانه را مبنا قرار ده که موجب شکوفایی و تربیت انسان­های بزرگ می­شود. ایثار در جایی که هسته اصلی جامعه را سالم می­کند، همسرت را با تو مهربان می­کند و فضای اخلاقی و معنوی در خانه متجلی می­شود. بنابراین در ایثار رتبه­ بندی و اولویت­ هایی وجود دارد: یکی صاحبان فضیلت، یکی ارزش­های متعالی و یکی خانواده برای آنکه خانه جای ارزش­های الهی شود. همین روزها توسط مقام معظم رهبری سیاست­های خانواده ابلاغ شد، 16 اصل را در سیاست­های خانواده ابلاغ فرمودند. انتظار می­رود که جامعه و سیاست­گذاران و قوای تقنینی و قضایی و اجرایی این سیاست­های مهم که برآمده از اصول دینی و اخلاق و فقه اسلامی است، محور قرار دهند. برای تحقق این سیاست­ها و پیشرفت خانواده در نظام اسلامی نیاز به این اصول داریم که اصل 13 آن ایثار و ازخودگذشتگی بود.

اما همینجا اجازه دهید در روز شهادت امام باقر سلام الله علیه از مقوله ایثار به زندگی امام باقر و ذکر مصیبت و عرض ادبی بپردازم. السلام علیک یا محمد بن علی باقر علم الأولین و الآخرین امامان ما نمادهای ایثار در راه خدا بودند و یکی از پیشگامان ایثار در  این راه امام باقر سلام الله علیه بود. با علم و دانش و فداکاری و ایثار خود معارف الهی را زنده کرد و فصل نوینی در تاریخ امامت با حیات پربار و ثمر امام باقر رقم خورد. اما آیا امت قدر این امام را دانست؟ بدخواهان و ستمگران جایگاه او را نشناختند یا اگر شناختند، کینه­های شیطانی موجب شد که امام را به شهادت رسانند. امام باقر بنا بر بعضی نقل­ها با دسائسی که طراحی شد از ناحیه هشام مسموم شدند... مسمومیت از طریق سمی که در زین مرکبشان قرار داده بودند. با فاصله کوتاهی این سم در وجود مبارک امام باقر اثر گذاشت و امام رو به ضعف و ناتوانی رفتند و در اثر این سم به شهادت رسیدند. اما همینجا باید به محضر این امام بزرگوار عرض کنیم شما کودک سه ساله­ای بودید که صحنه کربلا را تماشا کردید. لا یوم کیومک یا أبا عبد الله ای شهید امروز شما شاهد بودید در روز عاشورا نه با سم که با تیرها و نیزه­ها جد بزرگوارتان را با آن وضع به شهادت رساندند.


 

خطبه دوم

همه شما و خودم را به تقوا و پرهیزکاری و پارسایی سفارش می­کنم. در دهه عظیم الشأنی قرار داریم که فرصت­های آن برای کمال معنوی بی­بدیل است و روز عرفه و عید قربان در پیش روی ماست. دعای عرفه سالار شهیدان منشور خودسازی و تقرب الی الله است و باید این منشور عبودیت و معرفت را پاس بداریم و آماده بازگشت به سوی خدا باشیم، از توبه و انابه غفلت نکنیم. شاید این آخرین فرصت در درک فیوضات این روز بزرگ باشد و دعا و اعمال عرفه هر یک مایه کمال روحی و معنوی است. امام حسین سلام الله علیه بعد از آه و سوز و گدازی که در روز عرفه در پیشگاه خدا از خود نشان داد، راوی می­گوید اشک­های ایشان بر گونه ­های مبارکشان جاری بود. در آن سرزمین مقدس و در آن روز شریف آنطور اشک می­ریخت و این جملات معرفت­آمیز بر زبانشان جاری بود. پس از آن همه بیان نعمت­های خدا و ذوب شدن و فنای در خداوند دعای عرفه به اینجا می­رسد: اللهم اج۟عَل۟نی أخ۟شاک کأنّی أراک خدایا به من خشیت و ترسی از خود عنایت کن که گویا تو را در همه احوال می­بینم. و أس۟عِد۟نی بتقواک تقوا توشه جمعه و خواسته امام در دعای عرفه است. سعادت من و شما در دنیا و آخرت در گروی روح خداترسی و حاضر دیدن خداوند در همه احوال و اعمال و گذر از امور دنیوی است. این سعادت در تقوا مجسم است. و لا تُش۟قِنی بمعصیتک این عصیان و نافرمانی مرا ذلیل و خوار و شقی می­کند. در روز عرفه در بارگاه خدا عرض ادب کنیم و دعای امام حسین را بر زبان جاری سازیم و از او بخواهیم که به ما روح خشیت من الله دهد و تقوای الهی را ارزانی دارد.

شهادت امام باقر سلام الله علیه و مسلم را تسلیت می­گویم و یاد و خاطره آیت الله طالقانی، شهید دوم محراب آیت الله مدنی و همه شهدای اسلام و انقلاب و دفاع مقدس و مقاومت اسلامی و دفاع از حرم و شهدا و اموات این جمع و درگذشتگان از علما و بزرگان و امام راحل را گرامی می­داریم و تقدیم می­کنیم به ساحت مقدس همه آنها صلواتی بر محمد و آل محمد. یاد و خاطره جانباختگان و شهدای منا و مدافع حرم را گرامی می­دارم. عید قربان و غدیر را به شما تبریک و تهنیت عرض می­کنم. عید قربان عید فداکاری و ایثار در راه خداست و عید غدیر عید امامت و ولایت و زعامت اسلامی است. هر دو را به حضور شما نمازگزاران گرامی تبریک می­­گویم.

به چند نکته اشاره می­کنم. پیام بلند رهبری عظیم الشأن به حجاج بیت الله الحرام گویای یک صف­ بندی استوار و قاطع اسلام ناب محمدی و اسلام آمریکایی و اسلام عیاشان سعودی است. رهبری عظیم الشأن به تأسی به امام خط فاصل میان مستضعفان عالم و مستکبران جهان و آل سعود عیاش و خونخوار و جنایتکار را ترسیم کردند. امیدواریم امت اسلام این پیام را بشنوند و حجاج بیت الله الحرام این پیام را درک کنند و بدانند که آل سعود تولیدکننده افکار تروریستی است و مزدور بیگانگان و مستکبران عالم است... بی­کفایت در اداره حج است و مفتیان درباری آل سعود حج را از روح معنوی و پیام بلند سیاسی و اجتماعی آن خالی کرده­ اند. لعنت و نفرین خدا بر این سفاکان و امیدواریم همه ما عمق این پیام را درک کنیم.

هفته تعاون است. من از همه تعاونی­هایی که رشته کار و تولید تعاونی را استمرار بخشیدند، تشکر می­کنم. تعاونی یکی از سه ضلع اقتصاد جمهوری اسلامی ایران و نظام اقتصادی اسلام است. این که جوانان خلاق و انسان­های مبتکر زنجیره­وار در کنار هم جمع شوند و تولید و خدمات را ارتقا دهند، یک فضیلت است و موجب ارتقای اقتصاد مقاومتی و پیشرفت کشور می­شود و بیکاری­ را معالجه می­کند. باید نظام بانکی و برنامه­ریزی­های مسئولان و همت بلند جوانان به هم گره خورد و رشته اقتصاد مقاومتی و تعاونی­های تولیدی و خدماتی گسترش یابد. این مناسبت را به همه فعالان عرصه تعاون تبریک می­گویم و امیدوارم این رشته مورد حمایت قرار گیرد و جوانان ما با انگیزه اقتصاد مقاومتی و پیشبرد کشور، حوزه تعاونی­ها را توسعه دهند.

روز سوادآموزی را گرامی ­می­دارم. لکه ننگ بی­سوادی همچنان علی رغم همه تلاش­هایی که شده، وجود دارد و ما باید تلاش کنیم این لکه را بزداییم. آغاز سال تحصیلی را به دانش­آموزان، دانشجویان، طلاب، اساتید و نهادهای آموزش و پرورش و دانشگاه و حوزه تبریک می­گویم و امیدوارم سال پرخیر و برکتی در پیش روی نهادهای علمی قرار گیرد.

و اما مسائل بحرین بسیار آزاردهنده است که دل هر انسان منصف و وجدان بیدار را به درد می­آورد. ما شاهدیم در طول سال­های ممتد یک دستگاه استبدادی ظالمانه بر کشور عزیز بحرین حاکم است و سیاست­های تبعیض­آمیز مذهبی در آنجا دنبال می­شود. رشته مظالم آنها را ملاحظه کنید:

1- محروم کردن اکثریت کشورشان از حق تعیین سرنوشت و انتخابات آزاد

2- سرکوب و اختناق جوانان و مردم بحرین با اعتماد بر سرنیزه و نیروهای خارجی

3- به شهادت رساندن خیل عظیمی از جوانان و علما و بزرگان کشور تا حدود 60 شهید در سالیان اخیر

4- تعطیل کردن جمعه­ها و جماعات و خطبه­ها و مساجد و به زندان افکندن علما

5- انحلال احزاب و جمعیت­ها

6- اسکان غیر بحرینی­ها و اعطای تابعیت به آنها و سلب تابعیت از مردم اصیل بحرین از جمله سلب تابعیت از رمز مقاومت و عالم بزرگی مثل شیخ عیسی قاسم و انواع سیاست­های تبعیض ­آمیز مذهبی که در این کشور اعمال می­شود و محاکمه شیخ عیسی قاسم که چند بار به تأخیر افتاد و اعلام کردند که پنج­شنبه آینده محاکمه می­شود.

اما حاکمان بحرین بدانند، ملت­های مظلوم و مستضعفان عالم و ملت رشید ایران، علما و حوزه­های علمیه و مراجع عظام و رهبری عظیم الشأن در کنار بحرین و علمای بحرین و آیت الله شیخ عیسی قاسم بوده و خواهد بود. ملت ایران و مسئولان و علما و حوزه­ های ایران اعلام حمایت می­کنند از آیت الله شیخ عیسی قاسم و مردم بحرین و در مورد سلب تابعیت و محاکمه ایشان و بزرگان دین در آنجا اعلام خطر می­کنند و امروز با فریادهای رسای مردم ایران و راهپیمایی­ این موضع قاطع را اعلام می­کنند.

در پایان تأکید می­کنم انتظار می­رود از مسئولان و مجلس و دولت که به دو مسئله مهم این روزهای اخیر به جد توجه کنند. یکی تعدیل حقوق­ ها و معالجه حقوق­ های نجومی و ظالمانه­ای که رهبری بر آن تأکید داشتند. این مقوله نباید فراموش شود و دوم معاهده اقدام مشترک در مبارزه با پولشویی است که خطرهایی در اینجا احساس می­شود. معاهده FATF معاهده­ ای است که در پیوستن به آن و اجرای آن باید دقت شود. احساس خطرهای جدی وجود دارد. انتظار می­رود که به سادگی از کنار اینها نگذرند. عظمت و شکوه ما و نهادهای انقلابی ما، جریان مقاومت در جهان اسلام بالاتر از هر چیزی است. ما در معاهده­ ها باید به سیاست­های کلانمان دقت کنیم.

 

اخبار
ارتباط با امام جمعه